Over de parallellen tussen boeken en mensen

In Dagblad De Limburger verscheen een sterk ingekorte versie van onderstaand artikel. Om Theo Boom en zijn werk voldoende recht te doen hieronder de oorspronkelijke versie.

In boekhandel en antiquariaat Boom, aan de Roermondse Neerstraat, zijn meer dan 20.000 titels van tweedehands of antiquarische boeken te vinden op zeer divers gebied. Een aparte, maar al even uitgebreide hoek van de winkel is gewijd aan Limburgensia. Hier zijn ook nieuwe werken te vinden. Met Theo Boom duiken we echter in de geschiedenis: bokkenrijders, mijnen, dialecten, de Tweede Wereldoorlog, kerkgeschiedenis, carnaval, schutterijen, genealogie, kastelen en molens.

‘Toen Nelis Broens dien eersten morgen van October in de vroegte de koe kwam melken op Garvershof - de eenige, die er toentertijd nog over was - stond er de schuurpoort half open.’Als ik de zin hardop heb voorgelezen, terwijl zacht klassieke muziek vanuit de boxen in de boekhandel neerdwarrelt, is Theo Boom even stil. ‘Wat een openingszin hè?’, zegt hij dan. ‘Het lijkt zo wel een reclame voor een gesproken boek, zoals die je vaker op de radio hoort.’

Rijkskweekschool

In mijn handen heb ik een exemplaar van De korrel in de voor, een van de latere werken van Marie Koenen uit 1941. Koenen, dochter van de taalkundige en lexicograaf Mathijs Koenen, werd nog geboren in Den Bosch in1879. Maar een jaar later verhuisde het gezin al naar Maastricht waar Mathijs een baan kreeg aan de Rijkskweekschool, waar Marie later zou worden opgeleid tot lerares. Marie publiceerde verhalen in tijdschriften als Katholieke illustratie en Van onzen tijd, maar zou met romans als De Moeder, De Wilde Jager en het genoemde De korrel in de voor een groot publiek bereiken. Ze overleed in juli 1959.

Kwartaalblad

‘Aanvankelijk werkte ik voor boekhandel Patelski hier in Roermond, die werd later nog omgedoopt tot ‘t Ezelsoortje, een naam die de meeste Roermondenaren ook nog goed kennen. Later ben ik voor mezelf begonnen. Ik kon het pand overnemen van een natuurwinkeltje. Niet alleen het pand trouwens, maar ook een aantal boekenkasten en heemkundige werken waar ik toch al interesse in had. Zodoende ben ik al zo’n 42 jaar in het vak’ vertelt Boom, die de tachtig nadert maar nog altijd blijkt geeft van een grote gedrevenheid en liefde voor wat hij doet. Heemkunde werd uitgebreid met natuur, stamboomonderzoek én met het Kwartaalblad Limburgensia. Op twee geniete A4-tjes prijkt inderdaad in trotse Romeinse cijfers Jaargang 41. Het is een overzicht van de antiquarische en recent verschenen boeken en periodieken over Limburgse geschiedenis, topografie, archeologie en kunst die Boom net binnen heeft.

Limburghoek

We zitten in de ‘Limburghoek’ van de zaak, geografisch ingedeeld in het noorden, midden en zuiden van de provincie. Verder is nog gecategoriseerd op de Limburgensiathema’s en er is uiteraard een aparte hoek met letterkunde. De werken stapelen zich snel en hoog rondom ons op: ‘Glück auf’ kompeltje van Willem Kapel, Slaven van het zwarte goud van Bèr Hollewijn, De kapelaan van Bardelo van Emile Seipgens. Schrijvers als Pierre Kemp en Jacques Schreurs en de verzamelde werken van Marie Koenen dus. ‘Over veel van hen hebben jullie al geschreven’, weet Boom. Veel valt er nog te lezen, denk ik. Niet alleen door mij. Maar gebeurt dat ook nog wel?

Stabiel

Zijn publiek is kwantitatief redelijk stabiel, geeft daarop Boom aan. Er vallen uiteraard wel eens mensen weg, maar er komen ook nog steeds nieuwe bij. ‘Ja, ook jonge mensen. Laat de gemiddelde leeftijd tussen de 40 en 45 zijn, maar zag je net die jongedame naar buiten gaan? Kocht dan weliswaar een Engelstalig boek, maar ze is echt geen uitzondering. Ik leer ook nog steeds van veel van mijn klanten en van het contact met hen. Dat vind ik een mooie parallel tussen al die miljoenen boeken en mensen. Net als het feit dat ze enerzijds allemaal op elkaar lijken maar anderzijds, ondanks de overlappingen, inhoudelijk altijd verschillen.’